Chuyên đề Toán lớp 5: Hỗn số
1. Cấu tạo của hỗn số

Hỗn số gồm có 2 phần là: phần nguyên và phần phân số.
Cấu trúc tổng quát và ví dụ:
| a | b | (Là phần nguyên) | 4 | 2 | (Là phần phân số) |
| c | 5 |
(a là phần nguyên, b/c là phần phân số. Ví dụ: 4 là phần nguyên, 2/5 là phần phân số.)
2. Cách đọc hỗn số

Khi đọc hỗn số, ta đọc phần nguyên trước rồi sau đó mới đọc phần phân số sau.
Ví dụ minh họa:
2
Đọc là: Ba và một phần hai.
(Lưu ý: Giữa phần nguyên và phần phân số khi đọc thường có thêm từ “và”.)
3. Cách đổi Hỗn số sang Phân số

Để chuyển một hỗn số sang phân số, ta thực hiện theo quy tắc sau:
QUY TẮC CHUYỂN ĐỔI
- Tử số mới: Lấy Phần nguyên nhân với Mẫu số rồi cộng với Tử số ở phần phân số.
- Mẫu số mới: Giữ nguyên Mẫu số của phần phân số ban đầu.
Công thức tổng quát:
| a | b | = | (a × c) + b |
| c | c |
💡 Mẹo nhớ nhanh: (Nguyên × Mẫu) + Tử.
Ví dụ minh họa:
Chuyển hỗn số 9 1/3 sang phân số:
| 9 | 1 | = | 9 × 3 + 1 | = | 28 |
| 3 | 3 | 3 |
Bài tập mẫu:
1) 2
|
2) 4
|
||||
3) 7
|
4) 10
|
4. Cách đổi Phân số sang Hỗn số

Lưu ý: Chỉ áp dụng cho các phân số lớn hơn 1 (tử số lớn hơn mẫu số).
Quy trình thực hiện: Ta lấy Tử số chia cho Mẫu số.
- Thương tìm được là Phần nguyên.
- Số dư là Tử số mới của phần phân số.
- Mẫu số ban đầu được Giữ nguyên.
Ví dụ minh họa:
Đổi phân số 9/2 sang hỗn số:
Ta thực hiện phép chia: 9 : 2 = 4 (dư 1)
Kết quả:
| 9 | = | 4 | 1 |
| 2 | 2 |
(Thương là 4 -> phần nguyên; Dư là 1 -> tử số)
Bài tập mẫu:
1)
|
2)
|
||||
3)
|
4)
|


